โบนัสยังไม่ประกาศ แต่ใจประกาศความกังวลไปก่อนแล้ว

วันนี้เปิดกลุ่มแชทบริษัทไปกี่รอบแล้วครับ เพื่อเลื่อนหาคำว่า "โบนัส" ที่ยังไม่มีใครพิมพ์

ช่วงนี้ของปี หลายคนมีอาการเดียวกัน ตื่นมาเช็กข่าวเศรษฐกิจ กลางวันฟังเพื่อนแผนกอื่นเล่าข่าวลือ เย็นกลับบ้านมานั่งคิดว่าถ้าได้เท่านั้นจะพอไหม ถ้าไม่ได้จะทำยังไง แล้วงานตรงหน้าที่ควรเสร็จตั้งแต่บ่ายก็ยังค้างอยู่ที่หน้าเดิม

ต้องยอมรับกันตรงๆ ก่อนว่าปีนี้บรรยากาศไม่แน่นอนจริง เศรษฐกิจตึง หลายบริษัทระมัดระวังการจ่ายมากขึ้น ความกังวลของเราจึงไม่ใช่เรื่องคิดมากไปเอง มันมีเหตุผลรองรับ แต่สิ่งที่อยากชวนดูในบทความนี้คือ ความกังวลที่มีเหตุผล กับความกังวลที่กินเวลาทั้งวัน เป็นคนละเรื่องกัน และเราเปลี่ยนแบบแรกให้ไม่กลายเป็นแบบหลังได้

ใจเรากังวลเพราะไม่มีแผน ไม่ใช่เพราะไม่รู้ตัวเลข

การซ้อมหนีไฟที่ตึกออฟฟิศอธิบายเรื่องนี้ได้ดีครับ การซ้อมไม่ได้ทำให้ไฟไม่ไหม้ และไม่มีใครรู้ว่าจะไหม้เมื่อไหร่ แต่คนที่รู้ว่าบันไดหนีไฟอยู่ตรงไหน จะนั่งทำงานได้สบายใจกว่าคนที่ไม่เคยมองหาทางออกเลย

ตัวเลขโบนัสก็เหมือนกัน เราไม่มีทางรู้ล่วงหน้า และไม่มีวันคุมมันได้ สิ่งที่คุมได้คือทางออกของแต่ละกรณี พอทุกกรณีมีทางออก สมองจะเลิกวนคำถามเดิมซ้ำๆ เพราะมันได้คำตอบแล้วว่าไม่ว่าจะออกหน้าไหน เราก็รู้ว่าจะเดินไปทางไหนต่อ

แผนสองฉากทัศน์ บนกระดาษแผ่นเดียว

หยิบกระดาษหนึ่งแผ่น พับครึ่งให้เป็นสองคอลัมน์ ไม่ต้องใช้แอป ไม่ต้องสวย แล้วทำสามขั้นนี้

ขั้นที่ 1: ตั้งหัวสองฝั่งให้ชัด

ฝั่งซ้ายเขียนว่า "ได้ตามหวัง" ฝั่งขวาเขียนว่า "ได้น้อยกว่าที่หวัง หรือไม่ได้เลย" อย่าเพิ่งใส่ตัวเลข เพราะตัวเลขที่หวังมักเป็นตัวเลขที่ได้ยินมาจากปีก่อนหรือจากเพื่อน ซึ่งเป็นต้นเหตุของความกังวลอยู่แล้ว ใช้คำว่าตามหวังกับไม่ตามหวังพอ

ขั้นที่ 2: ฝั่งซ้าย เขียนว่าจะแบ่งยังไง

ถ้าได้ตามหวัง เงินก้อนนี้จะไปไหนบ้าง หนี้ที่อยากปิด เงินสำรองที่อยากเติม ของที่ตั้งใจซื้อให้ตัวเองหรือที่บ้าน เขียนเป็นลำดับก่อนหลังสักสามถึงสี่บรรทัด การเขียนฝั่งนี้ก่อนสำคัญนะครับ เพราะมันทำให้เห็นว่าเราไม่ได้กลัวโบนัส เราแค่มีสิ่งที่อยากทำกับมัน

ขั้นที่ 3: ฝั่งขวา เขียนว่าจะปรับอะไร

ถ้าได้น้อยหรือไม่ได้ อะไรในฝั่งซ้ายที่เลื่อนได้ อะไรที่ต้องหาทางอื่น เช่น หนี้ที่คิดจะโปะก้อนเดียวเปลี่ยนเป็นทยอยโปะ ของที่ตั้งใจซื้อเลื่อนไปกลางปี และถ้าโบนัสที่น้อยลงสะท้อนทิศทางบริษัทจริงๆ จะเริ่มมองโอกาสอื่นเมื่อไหร่ ฝั่งนี้มักเขียนยากกว่า แต่พอเขียนเสร็จ จะพบว่าฉากทัศน์ที่กลัวที่สุดก็ยังมีทางเดินอยู่

แล้วกระดาษแผ่นนี้ทำอะไรให้เราได้

สองอย่างครับ อย่างแรก มันให้สิทธิ์เราปิดกลุ่มแชทได้โดยไม่รู้สึกว่าจะพลาดอะไร เพราะไม่ว่าข่าวจะออกมาแบบไหน เราก็มีบรรทัดรองรับอยู่แล้ว อย่างที่สอง วันที่ตัวเลขจริงประกาศ เราจะไม่ต้องตัดสินใจตอนอารมณ์พุ่ง ไม่ว่าจะดีใจจนใช้เพลิน หรือผิดหวังจนลาออกทันที แค่หยิบกระดาษมาดูว่าฝั่งไหนตรงกับความจริง แล้วทำตามที่ตัวเราในวันที่ใจเย็นเขียนไว้

ความกังวลอาจไม่หายไปทั้งหมดหรอกครับ มันจะแวะมาบ้างตอนได้ยินข่าวลือใหม่ แต่มันจะกลายเป็นแขกที่มาแล้วไป ไม่ใช่ผู้เช่าที่นั่งอยู่ในหัวทั้งวัน และปลายปีของ Grower ที่มีแผนสองฉาก จะเป็นปลายปีที่ยังมีสมาธิทำงานตรงหน้าให้จบได้

⏱ ก้าวแรก 15 นาทีวันนี้: พับกระดาษครึ่งเดียว เขียนหัวสองฝั่ง "ได้ตามหวัง" กับ "ได้น้อยหรือไม่ได้" แล้วเขียนใต้แต่ละฝั่งอย่างน้อยหนึ่งบรรทัดว่าจะทำอะไรต่อ แค่บรรทัดเดียวต่อฝั่ง คืนนี้น่าจะหลับง่ายขึ้นแล้ว

เราสั่งตัวเลขโบนัสไม่ได้ แต่สั่งได้ว่าเจอตัวเลขไหนแล้วจะทำอะไรต่อ

อยากได้เรื่องดูแลใจช่วงปลายปีและวิธีคิดเรื่องเงินแบบไม่ต้องเครียด ส่งถึงอีเมลทุกเช้าวันจันทร์ สมัครรับ Monday Brief ของ Chancedee ได้เลยครับ — และถ้าเพื่อนคนไหนเช็กกลุ่มแชทถี่กว่าเราอีก แชร์บทความนี้ให้เขาแทนการส่งข่าวลือนะ